Regulacje 2026–2027, które zmieniają etykiety i skanowanie: kaucja, Sunrise 2027, DPP, KSeF

Regulacje etykietowanie 2026–2027 to kilka niezależnych zmian, które spotykają się przy tej samej drukarce i tym samym czytniku: kaucja na opakowaniach napojów, przejście handlu na kody 2D (Sunrise 2027), cyfrowe paszporty produktów i baterii, obowiązkowy KSeF oraz obowiązująca już serializacja leków. Poniżej zebraliśmy je w jednym miejscu (stan na 16.10.2026) – z datami ze źródeł urzędowych i GS1. Dla każdej regulacji wskazujemy, kogo dotyczy i co w praktyce zmienia w etykietach oraz skanowaniu.

Regulacje etykietowanie 2026 – tabela zbiorcza

Tabela rozróżnia trzy rodzaje pozycji: obowiązki prawne już stosowane, obowiązki prawne z ustaloną datą oraz plany i cele – orientacyjne harmonogramy Komisji Europejskiej i cele branżowe GS1, które nie są przepisem.

System kaucyjny – etykieta cenowa, paragon i skan zwrotu

Według Ministerstwa Klimatu i Środowiska system kaucyjny działa od 1 października 2025 r. Kaucja wynosi 0,50 zł za butelki z tworzywa do 3 l i puszki metalowe do 1 l oraz 1 zł za szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 l. Kaucję pobiera każda placówka, która sprzedaje napoje w objętych opakowaniach. Sklepy powyżej 200 m² muszą też prowadzić zbiórkę. Kaucję zwraca się tylko za opakowania z logo systemu. Napoje bez logo można było wprowadzać do obrotu najpóźniej do 31 grudnia 2025 r. (w ciągu 3 miesięcy od przystąpienia producenta do systemu); według MKiŚ produkty wprowadzone w tym okresie mogą być wykorzystywane do wyczerpania zapasów.

Wpływ na etykiety i skanowanie:

• Etykieta półkowa – MKiŚ podaje, że kaucję nalicza się przy kasie, a nie doliczasz jej do ceny na półce. Operator Kaucja.pl zaleca jednak czytelne oznaczenie na półce, że do ceny doliczana jest kaucja. To zwykle oznacza nowy szablon i przedruk etykiet całej grupy napojów.
• Kasa – kaucja jest doliczana przy sprzedaży. Kaucja.pl wskazuje, że na paragonie powinna być wykazana osobno.
• Zwrot ręczny – według instrukcji Kaucja.pl pracownik skanuje kod EAN każdego opakowania, a pełny worek zamyka plombą i skanuje jej kod kreskowy. ZWROTKA wymaga, by kod EAN był widoczny i nieuszkodzony.

Szczegóły – obowiązki według metrażu, VAT, procedurę worków i dobór drukarek oraz czytników – opisujemy w artykule System kaucyjny w sklepie – etykiety cenowe, oznaczenia i skanowanie opakowań. Sprzęt do tych zadań znajdziesz w kategoriach skanery do kas i drukarki etykiet cenowych.

Sunrise 2027 – kody 2D na kasach

Co mówi GS1

Najbardziej konkretnym dokumentem jest wytyczna GS1 „2D Barcodes at Retail Point-of-Sale Implementation Guideline” (wydanie 1.1.0, ratyfikowane w grudniu 2025 r.). GS1 nazywa w niej cel „Ambition 2027”. Branża dąży do przejścia z kodów liniowych 1D na kody 2D na opakowaniach. Do końca 2027 r. punkty sprzedaży na całym świecie mają być zdolne odczytać i przetworzyć GTIN zarówno z kodów liniowych, jak i z kodów 2D.

• Nośniki 2D dla kas wymienione w wytycznej: QR Code ze składnią GS1 Digital Link URI, Data Matrix ze składnią GS1 Digital Link URI oraz GS1 DataMatrix.
• Kody liniowe nie znikają – GS1 pisze wprost, że EAN/UPC i GS1 DataBar pozostaną. Dopóki 90% rozwiązań do skanowania na kasach nie obsłuży kodów 2D zgodnych z GS1, towar z kodem 2D musi mieć także kod liniowy (podwójne znakowanie).
• Kasy – według GS1 osiągnięcie celu wymaga aktualizacji oprogramowania. Może też wymagać wymiany sprzętu, jeśli czytnik nie jest skanerem obrazowym (imagerem). Współpraca z dostawcą systemu POS jest konieczna, by kasa przyjmowała kody 2D.
• Po co – GS1 podaje przykład: zakodowanie daty ważności w kodzie 2D pozwala automatycznie zablokować na kasie sprzedaż przeterminowanego produktu.

GS1 US zaleca handlowi instalację skanerów optycznych zgodnych z Sunrise, które czytają kody 2D i wyciągają z nich GTIN. Jednocześnie zaznacza, że do 2027 r. nie trzeba wdrożyć wszystkich możliwości 2D.

Obowiązek czy plan?

Sunrise 2027 to cel wyznaczony przez branżę i GS1, a nie przepis prawa. Strony GS1 opisują go jako ambicję branży i nie przedstawiają jako obowiązku ustawowego. W praktyce o tempie zdecydują sieci handlowe i producenci – jeśli Twoi dostawcy zaczną znakować opakowania kodami 2D, kasa musi je czytać.

Co to znaczy dla etykiet i skanowania

• Sprawdź, czy czytniki na kasach to skanery 2D (imagery). Czytniki do stanowisk kasowych znajdziesz w kategorii skanery do kas; w ofercie są m.in. Zebra MP7200 2D Digimarc USB/RS232 Czarny – stacjonarny skaner bioptyczny, który według karty czyta kody 1D i 2D, także z ekranów telefonów – oraz ręczny Zebra DS8208 2D Dual-IF czarny. Karty produktów podają ogólnie obsługę „kodów 2D”. Zgodność z konkretnymi symbolikami (GS1 DataMatrix, QR z GS1 Digital Link) i ich przetwarzanie potwierdź w specyfikacji producenta i u dostawcy POS.
• Skaner to tylko połowa zadania. Oprogramowanie kasy musi wyciągnąć GTIN z kodu 2D, a w dalszym etapie także np. datę ważności.
• Jeśli sam drukujesz etykiety produktowe, zaplanuj okres podwójnego znakowania: kod liniowy i kod 2D na jednej etykiecie.

Szerzej o przejściu na kody 2D piszemy w artykule Sunrise 2027.

Cyfrowy Paszport Produktu – ESPR (UE) 2024/1781

Co już obowiązuje

Rozporządzenie (UE) 2024/1781 ustanawiające ramy wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów (ESPR) przyjęto 13 czerwca 2024 r. Opublikowano je w Dzienniku Urzędowym UE 28 czerwca 2024 r., a w życie weszło 18 lipca 2024 r. Według Komisji Europejskiej cyfrowy paszport produktu (DPP) to cyfrowy kontener na informacje o produktach, komponentach i materiałach – o zrównoważeniu, obiegu zamkniętym i zgodności z prawem. Fizyczny produkt łączy się z paszportem przez cyfrowy nośnik danych, np. kod QR.

Według KE rejestr paszportów (DPP Registry) działa od 20 lipca 2026 r.; Komisja udostępnia też jego środowisko testowe. Ramy jego działania określa rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2026/1778, przyjęte 16 lipca 2026 r. Według strony KE odpowiedni podmiot gospodarczy musi zarejestrować paszport w rejestrze, zanim wprowadzi produkt na rynek UE. Rejestr nadaje każdemu paszportowi niepowtarzalny identyfikator rejestracji. Rozporządzenie wykonawcze przewiduje rejestrację paszportów na poziomie modelu, partii lub pojedynczego egzemplarza.

Co jest dopiero planowane

Samo ESPR nie nakłada paszportu na konkretne produkty. Wymogi dla danej grupy produktów wynikają z aktów delegowanych ESPR albo z odrębnych przepisów UE, np. rozporządzenia bateryjnego. Według KE po przyjęciu każdego aktu delegowanego podmioty mają co najmniej 18 miesięcy okresu przejściowego. Plan prac ESPR na lata 2025–2030 Komisja przyjęła 16 kwietnia 2025 r. Orientacyjny harmonogram KE wygląda tak:

Daty z tabeli to szacunki KE z harmonogramu, a nie terminy obowiązku. Realny obowiązek dla grupy produktów zacznie się dopiero po publikacji aktu delegowanego i okresie przejściowym.

Co to znaczy dla etykiet i skanowania

• Nośnik danych na produkcie lub etykiecie – KE podaje kod QR jako przykład nośnika. Rodzaj nośnika i miejsce jego umieszczenia dla danej grupy określą akty delegowane, więc dziś nie zakładaj konkretnej symboliki dla swoich produktów.
• Identyfikacja na poziomie partii lub egzemplarza – jeśli akt dla Twojej grupy wymusi paszport na poziomie partii lub egzemplarza, etykieta przestanie być identyczna dla całej serii. Druk będzie wtedy zmiennymi danymi, z każdą etykietą generowaną z systemu.
• Znakowanie bezpośrednie – jeśli kod nanosisz na sam detal (grawer laserowy, mikroudar), do odczytu służą czytniki DPM, np. Datalogic PowerScan PD9531-DPM 2D DPM multi-IF – przemysłowy czytnik 2D do odczytu DPM w magazynie i produkcji. ESPR nie wymaga znakowania DPM. To jedna z technik nanoszenia kodu, którą stosuje się w produkcji.

Paszport baterii – rozporządzenie (UE) 2023/1542

Co już obowiązuje

Rozporządzenie (UE) 2023/1542 w sprawie baterii i zużytych baterii jest datowane na 12 lipca 2023 r. Opublikowano je 28 lipca 2023 r., w życie weszło 17 sierpnia 2023 r., a stosuje się je od 18 lutego 2024 r. Poszczególne obowiązki wchodzą jednak etapami.

Co wchodzi 18 lutego 2027 r.

• Paszport baterii – od 18 lutego 2027 r. obowiązuje dla każdej baterii LMT (do lekkich środków transportu), każdej baterii przemysłowej o pojemności powyżej 2 kWh i każdej baterii do pojazdów elektrycznych wprowadzanej do obrotu lub oddawanej do użytku. Według KE baterie są pierwszą grupą produktów, dla której cyfrowy paszport produktu stanie się w UE obowiązkowy.
• Kod QR – paszport ma być dostępny przez kod QR. Według motywu 44 rozporządzenia kod QR drukuje się lub graweruje na baterii albo umieszcza na opakowaniu i w dokumentach towarzyszących. Ma on być zgodny z normą ISO/IEC 18004:2015. Wymogi oznakowania kodem QR stosuje się od 18 lutego 2027 r.

Rada UE w komunikacie z lipca 2023 r. podała, że wymogi dotyczące etykietowania mają obowiązywać do 2026 r., a wymóg kodu QR od 2027 r. Dokładne daty i zakres poszczególnych wymogów etykietowych sprawdź w art. 13 rozporządzenia.

Co to znaczy dla etykiet i skanowania

• Producenci i importerzy baterii z wymienionych kategorii potrzebują etykiet lub znakowania z kodem QR prowadzącym do paszportu. Obowiązek dotyczy każdej baterii z tych kategorii, więc zaplanuj druk lub znakowanie zmiennymi danymi, a nie jedną etykietę dla całej serii.
• Kod musi przetrwać warunki pracy baterii – materiał etykiety lub technikę grawerowania dobierz do środowiska (temperatura, chemia, ścieranie).
• Do odczytu kodu QR potrzebny jest czytnik 2D. Jeśli kod jest grawerowany bezpośrednio na obudowie, rozważ czytnik DPM.

KSeF – obowiązkowe e-faktury

Harmonogram (stan na 16.10.2026)

Ministerstwo Finansów opisuje KSeF jako platformę do wystawiania, przesyłania, otrzymywania i przechowywania faktur. Według serwisu gov.pl oraz pisma Ministerstwa Finansów z 17 marca 2026 r. harmonogram wygląda tak:

Według pisma MF kary administracyjne za nieprawidłowości w KSeF odroczono do końca 2026 r. Do tego czasu podatnicy mogą też w określonych przypadkach wystawiać faktury poza KSeF, m.in. paragony z NIP traktowane jako faktury uproszczone. Serwis gov.pl wskazuje, że KSeF dotyczy przede wszystkim transakcji B2B.

Faktury, nie etykiety

KSeF jest systemem dla faktur. Źródła MF, na które się powołujemy, nie wspominają o dokumentach magazynowych (WZ, PZ) ani o etykietach logistycznych. Nie wynika z nich, by te dokumenty trafiały do KSeF. Zmiana dotyczy więc obiegu dokumentów sprzedażowych w systemie ERP, a nie tego, co drukujesz na etykiecie wysyłkowej. Jeśli dotąd dołączałeś wydruk faktury do przesyłki, przejrzyj procedurę pakowania z działem księgowości, bo obieg faktur się zmienia.

Zasady dotyczące wizualizacji faktur, trybu offline i sankcji sprawdzisz w serwisie ksef.podatki.gov.pl. W dniu weryfikacji nie udało się nam pobrać tych podstron, dlatego ich nie opisujemy.

Serializacja leków – rozporządzenie delegowane (UE) 2016/161

Co obowiązuje

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2016/161 z 2 października 2015 r. określa szczegółowe zasady dotyczące zabezpieczeń na opakowaniach produktów leczniczych stosowanych u ludzi. Zgodnie z art. 50 stosuje się je od 9 lutego 2019 r. To nie jest nowość na lata 2026–2027. Regulacja jest jednak ważnym punktem odniesienia, bo pokazuje, jak w praktyce działa identyfikacja na poziomie opakowania jednostkowego.

• Zawartość identyfikatora (art. 4) – kod produktu, numer seryjny, krajowy numer refundacyjny lub inny numer krajowy (jeśli wymaga go państwo członkowskie), numer serii i data ważności. Numer seryjny to ciąg numeryczny lub alfanumeryczny o długości do 20 znaków, generowany algorytmem losowym.
• Nośnik (art. 5) – wytwórca koduje identyfikator w dwuwymiarowym kodzie kreskowym Data Matrix. Kod zgodny z ISO/IEC 16022:2006 uznaje się za spełniający wymagania.
• Format czytelny dla człowieka (art. 7) – na opakowaniu drukuje się kod produktu, numer seryjny i ewentualny numer krajowy. Wyjątek: opakowania, w których suma dwóch najdłuższych wymiarów nie przekracza 10 cm.
• Wydawanie (art. 25 ust. 1) – osoby upoważnione do wydawania leków weryfikują zabezpieczenia i wycofują niepowtarzalny identyfikator w chwili wydania produktu.

Co to znaczy dla skanowania

Każde wydanie leku wymaga odczytu kodu Data Matrix, więc czytnik w aptece czy na oddziale szpitalnym musi czytać kody 2D. W placówkach medycznych ważna jest też odporność obudowy na dezynfekcję. W kategorii czytniki healthcare znajdziesz m.in.:

• Honeywell Voyager 1470g 2D, IP52, obudowa dezynfekowalna, USB – według karty czyta kody liniowe i dwuwymiarowe z etykiet i ekranów, ma obudowę odporną na środki dezynfekujące i 60 miesięcy gwarancji producenta;
• Zebra CS6080-HC 2D Bluetooth 5.0 FIPS, biały – kompaktowy czytnik 2D w wersji healthcare, który według karty można przypiąć do odzieży. Karta wskazuje zastosowania przy obsłudze pacjenta, weryfikacji próbek i identyfikacji leków.

Karty tych produktów nie wymieniają wprost symboliki Data Matrix. Przed zakupem do weryfikacji leków potwierdź ją w specyfikacji producenta.

Co zrobić w firmie – plan na 2026–2027

Handel detaliczny

1. Teraz: etykiety półkowe z informacją o kaucji, kartoteka EAN z kaucją w POS, procedura zwrotów (szczegóły w #73).
2. Do końca 2027: inwentaryzacja czytników na kasach – czy każdy jest skanerem 2D. Rozmowa z dostawcą POS o przetwarzaniu GTIN z kodów 2D (Sunrise 2027).
3. Przy wymianie sprzętu: wybieraj czytniki 2D, także do terminali inwentaryzacyjnych. Przykład z kategorii terminale do inwentaryzacji: CipherLab RK26 SR 2D SE4750 4G BT Wi-Fi NFC Android, terminal z Androidem i wbudowanym skanerem 2D SE4750 (według karty produktu).

Producenci i importerzy

1. Baterie LMT, przemysłowe powyżej 2 kWh, EV: do 18 lutego 2027 r. – paszport baterii i oznakowanie kodem QR.
2. Grupy z planu ESPR: śledź publikację aktów delegowanych. Po każdym z nich masz co najmniej 18 miesięcy na wdrożenie. Przygotuj się na druk zmiennych danych (kod 2D na partię lub egzemplarz).
3. Kody 2D na opakowaniach detalicznych: uzgodnij z sieciami handlowymi okres podwójnego znakowania (kod liniowy + 2D).

Wszyscy podatnicy VAT

1. KSeF obowiązuje Twoją firmę od 1 lutego lub od 1 kwietnia 2026 r. albo od 1 stycznia 2027 r. – w zależności od grupy podatników.
2. Przejrzyj, czy procedury magazynowe (np. dołączanie faktury do przesyłki) zakładają jeszcze papierowy wydruk faktury.

Do druku etykiet cenowych i produktowych z kodami w małych i średnich wolumenach nadaje się drukarka biurkowa, np. Zebra ZD421 203 dpi USB/USB Host/BT/Ethernet. Według karty to drukarka termiczna bezpośrednia do etykiet cenowych, logistycznych i wysyłkowych. Więcej rozwiązań dla sklepów znajdziesz w dziale retail.

Planujesz wymianę czytników na kody 2D albo nowe etykiety z kodami QR i Data Matrix? Skontaktuj się z nami – pomożemy dobrać drukarki, materiały i czytniki oraz przygotujemy ofertę z ceną projektową.

Źródła

• MKiŚ – System kaucyjny
• MKiŚ – System kaucyjny: zasady
• MKiŚ – Małe sklepy w systemie kaucyjnym
• MKiŚ – Oznakowanie opakowań w systemie kaucyjnym
• Kaucja.pl – FAQ dla punktów zbiórki
• Kaucja.pl – Instrukcja dla pracownika sklepu
• ZWROTKA – FAQ
• GS1 – 2D Barcodes at Retail Point-of-Sale Implementation Guideline
• GS1 US – Sunrise 2027
• GS1 – 2D barcodes
• EUR-Lex – Rozporządzenie (UE) 2024/1781 (ESPR)
• Komisja Europejska – Ecodesign for Sustainable Products Regulation
• Komisja Europejska – Digital Product Passport
• Komisja Europejska – DPP Registry
• KE Transition Pathways – plan prac ESPR 2025–2030
• EUR-Lex – Rozporządzenie (UE) 2023/1542 (baterie)
• Komisja Europejska – Batteries
• Rada UE – komunikat z 10.07.2023 o rozporządzeniu bateryjnym
• Deloitte Legal – Rozporządzenie bateryjne UE
• Ministerstwo Finansów – KSeF
• gov.pl – KSeF (Priorytety)
• Ministerstwo Finansów – pismo z 17.03.2026 w sprawie KSeF
• EUR-Lex – Rozporządzenie delegowane (UE) 2016/161